ՄԵԿՆԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ, ՀՈԴՎԱԾ 8.
Նախագծի այս հոդվածն առաջարկում է Օրենքի 13-րդ հոդվածը շարադրել հետևյալ խմբագրությամբ՝
«1. Ազգային ֆիլմ է համարվում այն ֆիլմը, որը միաժամանակ բավարարում է հետևյալ բոլոր պայմաններին.
1) ֆիլմի ստեղծագործական խմբի կեսից ավելին Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի է.-
2) ֆիլմարտադրությանը մասնակցում է Հայաստանի Հանրապետությունում ռեզիդենտ կազմակերպություն.
3) ֆիլմի բնօրինակը հայերեն է, կամ Հայաստանի Հանրապետությունում բնակվող ազգային փոքրամասնություններից որևէ մեկի լեզվով, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ օտար լեզվի օգտագործումը ֆիլմում հանդիսանում է ստեղծագործական գաղափարի անբաժանելի մաս.
2. Ազգային ֆիլմեր են համարվում նաև այն ֆիլմերը, որոնց գույքային իրավունքները փոխանցվել են Հայաստանի Հանրապետությանը կամ ազգային մարմնին:
3. Ազգային ֆիլմի կարգավիճակ տրվում է Լիազոր մարմնի որոշմամբ՝ Կառավարության կողմից սահմանված կարգով։»
Ազգային ֆիլմի սահմանման փոփոխության վտանգները․
Ա․ Ռեժիսորի կամ սցենարիստի ՀՀ քաղաքացի լինելու պահանջի դուրս բերումը «Ազգային ֆիլմ»-ի սահմանումից՝ ունի ռազմավարական վտանգ։ Նախ, ինչպես կարո՞ղ է Ազգային ֆիլմի ո՛չ ռեժիսորը, ո՛չ էլ սցենարիստը չլինել ՀՀ քաղաքացի։ Շատ երկրներում, ռեժիսորի քաղաքացի և նույնիսկ ռեզիդենտ լինելը պահանջ է (ինչին, օրինակ համաձայն եմ ես)։ Տվյալ երկրի ֆինասավորումը առաջին հերթին և մեծամասամբ իր երկրի քաղաքացիների համար է։ Քանի որ այլ երկրի քաաքացիները ֆինանսավորումներ ստանալու հնարավորություն ունեն նաև այն երկրներում, որի քաղաքացի են։ Եվ ռազմավարությունը, որը որդեգրել են ամենատարբեր երկրների Ազգային հիմնադրամների ստվար մեծամասնությունը, կառուցված է հենց այդ սկզբունքի վրա։ Ռեժիսորի կամ սցենարիստի ՀՀ քաղաքացի լինելը թույլ չի տալիս հիմնական ֆինանսավորումը տրամադրել այլ երկրի հեղինակների ֆիլմերին, սակայն նրանք կարողանում են դիմել նվազագույն մասնակցությամբ ֆիլմի դեպքում։ Եվ վերջապես, հայ ռեժիսորը կամ հայ սցենարիստն է պատմում Հայաստանում ծնված պատմություններ։
Բ․Կինոթատրունում ցուցադրության համար նախատեսված լինելը բխում է նաև Կինեմատոգրաֆիայի համատեղ արտադրության կոնվենցիայի պահանջներից (Հոդված 3, կետ «ա»):
Գ․ Գույքային իրավունքների փոխանցման մասին խոսելիս չի կարելի դուրս բերել «Ժառանգաբար փոխանցվել են» արտահայտությունը։ (Տես Հոդված 2, կետ 10-ի մեկնաբանությունը և Բեռնի կոնվենցիան)։
Դ․Հասկանալի չէ, թե ինչու է Ազգային ֆիլմի սահմանման մեջ նշվում, թե ում կողմից է այն տրվում, երբ դա կարող է արվել տվյալ մարմնի լիազորություններին վերաբերվող հոդվածում։ Սահմանումը չի կարող ներառել նման մանրամասն։ Սահմանումը սահմանում է, և վաղը կարող է փոխվել այն մարմինը, որն այն տալիս է։
Ե․Ֆիլմի բնօրինակը կարող է պահանջ ունենալ հայերեն լեզվի տոկոսային չափի մասին, որր կարող է լինել Մրցույթի Առավելագույն մասնակցությաn հայտերի պահանջ։ Ազգային ֆիլմի սահմանման մեջ այն ունի վտանգ։ Եթե հայ արտադրողը անգլերեն լեզվով ֆիլմ նկարահանի, այն Ազգային ֆիլմ չէ՞։
Զ․ Ռեզիդենտ թե Հայաստանում գրանցում ունեցող կազմակերպության վերաբերյալ առաջարկը, կարծում եմ, պետք է ուսումնասիրվի։
Առաջարկում եմ վերադառնալ Օրենքի սահմանմանը, իսկ լեզվի պահանջը կարելի է ներառել առավելագույն մասնակցությամբ ֆինանսավորման դիմելու պայմաններում․
Մեջբերում Օրենքից․ «Հոդված 13․ Ազգային ֆիլմը.
1. Ազգային ֆիլմ է համարվում կինոթատրոնում ցուցադրելու համար նախատեսված այն ֆիլմը, որը բավարարում է հետևյալ պայմանները.
1) ֆիլմի ստեղծագործական խմբի մեծամասնությունը Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի է.
2) ֆիլմի սցենարի հեղինակը և (կամ) բեմադրող ռեժիսորը Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի է.
3) ֆիլմարտադրությանը մասնակցում է Հայաստանի Հանրապետությունում պետական գրանցում ստացած ֆիլմարտադրողը։
2. Ազգային ֆիլմեր են համարվում նաև այն ֆիլմերը, որոնց գույքային իրավունքները ժառանգաբար համապարփակ իրավահաջորդության կարգով փոխանցվել են Հայաստանի Հանրապետությանը»։
