Հ/հ
|
Միջոցառում
|
Ակնկալվող արդյունք
|
Ժամկետ
|
Պատասխանատու
|
Համակատարողներ
|
Ֆինանսավորման աղբյուրը
|
|
Մթնոլորտային օդի որակի մոնիթորինգի համակարգի արդիականացում և միջազգային չափանիշներին համապատասխանեցում
|
1.
|
Մթնոլորտային օդի որակի մոնիթորինգի համակարգի արդիականացում
|
1․ Նոր անշարժ դիտակայանների ձեռքբերում, մթնոլորտային օդի որակի մոնիթորինգի համակարգի ավտոմատացման շարունակական զարգացում՝ ընդգրկելով ՀՀ բնակավայրերը։ Միջազգային չափանիշներին համապատասխան, առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության կողմից հաստատված, մարդու առողջության համար հիմնական վնասակար աղտոտիչների (ներառյալ փոշու մասնիկները՝ PM2․5 և PM10, ազոտի և ծծմբի երկօքսիդները, ածխածնի մոնօքսիդը, գետնամերձ օզոնը) չափման և իրական ժամանակին, և օպերատիվ հանրությանը ներկայացնելու հնարավորություն։
2. Մթնոլորտային օդի որակի մոնիթորինգի շարժական դիտակայանի ձեռքբերում
Մթնոլորտային օդի որակի մոնիթորինգի համակարգում անհրաժեշտ է ունենալ շարժական դիտակայան(ներ), արդյունքում՝
· մշտական դիտակայան չունեցող բնակավայրերում մթնոլորտային օդի աղտոտվածության վիճակի ժամանակավոր գնահատման հնարավորություն
մթնոլորտային օդի աղտոտվածության արտակարգ իրավիճակներում՝ հրդեհ, պայթյուն և այլն, թեժ կետին մոտ դիտակայանի տեղակայման և իրական ժամանակում բնակչության շրջանում իրազեկման աշխատանքների իրականացման հնարավորություն
3. Օրգանական աղտոտիչների ներառում դիտարկումների համակարգում։
Օրգանական աղտոտիչների որոշման համար լաբորատոր կարողությունների զարգացում և օրգանական աղտոտիչների լաբորատոր փորձարկումների հավատարմագրման ցանկում ներառում
4․ Մթնոլորտային օդի որակի մոնիթորինգի տվյալների որակի հսկողություն կարողությունների զարգացում
Միջազգային ստանդարտներով հավատարմագրված համապատասխան ռեֆերենս լաբորատորիայի առկայություն: Արդյունքում՝ տարբեր կազմակերպությունների կողմից մթնոլորտային օդի որակի մոնիթորինգի սարքավորումների ստուգաճշտման հնարավորություն՝ ապահովելով մթնոլորտային օդի որակի մոնիտորինգի տվյալների ճշգրտությունը, հետևողականությունը և հուսալիությունը․
5. Մթնոլորտային օդի որակի կանխատեսման համակարգի ստեղծում և կիրարկում
ՀՀ բնակավայրերում մթնոլորտային օդի աղտոտվածության բաշխվածության, արտանետումների տվյալների հետ համադրման մոդելավորման, կանխատեսման գործիքակազմի ստեղծում
|
2025թ. և շարունակական
|
Շրջակա միջավայրի նախարարություն
|
Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարություն
|
Պետական միջոցներ կամ օրենքով չարգելված այլ միջոցներ
1․
150 000 հազ․ դրամ
(1 դիտակայանի արժեքն է) ՀՀ ամբողջ բնակավայրերի ցանցի համար անհրաժեշտ է 16 դիտակայան
2․
200 000 հազ․ դրամ
(1 շարժական դիտակայան)
3․
400 000 հազ․դրամ -600 000 հազ․ դրամ
4․
200 000 հազ․ դրամ - 500 000 հազ․դրամ
|
|
Օրենսդրական դաշտի վերանայում
|
|
|
2.
|
1․Մթնոլորտային օդի որակի գնահատման նոր չափանիշների սահմանում
2․ Մթնոլորտային օդի պետական մոնիթորինգի իրականացման ընթացակարգի, մթնոլորտային երևույթների վրա ակտիվ ներգործությունների իրականացման ընթացակարգի սահմանում
3․ «Հայաստանի Հանրապետության կառավարության 2008 թվականի հոկտեմբերի 16-ի N 1186-Ն որոշման մեջ լրացումներ և փոփոխություններ կատարելու մասին» Կառավարության որոշման նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնել
4. «Հայաստանի Հանրապետության կառավարության 2006 թվականի փետրվարի 2-ի N 160-Ն որոշման մեջ փոփոխություններ կատարելու մասին» Կառավարության որոշման նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնել
|
1․1․ «Մթնոլորտային օդի որակի գնահատման չափանիշների, աղտոտվածության չափման մեթոդների և ստանդարտացված չափման մեթոդների, ինչպես նաև աղտոտվածության չափման կայանների տեղադիրքերի և քանակների միասնական չափանիշների վերաբերյալ կարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնել
1․2․ «Գոտիների և ագլոմերացիաների դասակարգման մասին» ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնել
1․3․ «Մթնոլորտային օդի աղտոտվածության կրիտիկական մակարդակի և կրիտիկական բեռնվածության շեմի վերաբերյալ կարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնել
Գործող նորմատիվների փուլային համապատասխանեցում ԵՄ մթնոլորտային օդի որակի դիրեկտիվներին, միջազգային չափանիշներին համապատասխան մթնոլորտային օդի որակի գնահատման նոր չափանիշների, գնահատման նոր մեթոդաբանության, աղտոտվածության մակարդակի դասակարգման նոր մոդելի ներդրում
2․1․ «Մթնոլորտային օդի պետական մոնիթորինգի իրականացման, ստացված տվյալների հավաքման, վերլուծության, գնահատման և տեղեկատվության տրամադրման կարգը և մոնիթորինգի ցուցանիշները հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնել
2․2․ «Մթնոլորտի և մթնոլորտային երևույթների վրա ակտիվ ներգործությունների իրականացման կարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնել
2.3․«Վթարային իրադրության հետևանքով և այլ պատճառներով գերնորմատիվային աղտոտվածություն առաջացնող պատճառները և հետևանքները վերացնելու կարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնել
Գերնորմատիվային աղտոտման ժամանակ բնակչության ազդարարման և արձագանքման նոր մեխանիզմների և ընթացակարգերի ներդրում` համապատասխանեցում ԵՄ մթնոլորտային օդի որակի դիրեկտիվներին, միջազգային չափանիշներին։
Մթնոլոտային օդն աղտոտող վնասակար նյութերի սահմանային թույլատրելի կոնցենտրացիաների (ՍԹԿ) առանձին նորմատիվների վերանայում՝ համապատասխանեցնելով ԵՄ դիրեկտիվներին՝ բնակավայրերի արտադրական գոտիների, շինհրապարակների, ընդերքօգտագործման տեղամասերի համար։
|
2025-2026թթ․
|
Շրջակա միջավայրի նախարարություն
|
Առողջապահության նախարարություն
|
Լրացուցիչ ռեսուրսներ չեն պահանջվում
|
|
3․
|
Շինարարության և հանքարդյունաբերության բնագավառում փոշենստեցման՝ այդ թվում փոշեճնշիչ սարքավորումների, կիրառման պահանջի սահմանում
|
1․ «Մթնոլորտային օդի պահպանության մասին» օրենքում լրացումներ կատարելու մասին» օրենքի նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնելը
2․ «ՀՀՇՆ «Շինարարական արտադրության կազմակերպում» շինարարական նորմերում լրացումներ կատարելու մասին»
Փոշենստեցման սարքավորումների կիրառման պահանջ սահմանելու օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում հնարավորություն կստեղծի կանխարգելելու շենքերի և շինությունների կառուցման (վերակառուցման, վերականգնման, քանդման, հիմնական և ընթացիկ նորոգման), ինչպես նաև փոշու արտանետման հետ կապված այլ աշխատանքներ իրականացնելիս (մասնավորապես հանքարդյունաբերության բնագավառում) փոշու արտանետումների շինարարական հրապարակից դուրս տարածվելը,
3. «Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարի 2022 թվականի սեպտեմբերի 9-ի N 15-Ն հրամանի մեջ լրացում կատարելու մասին» հրամանի նախագիծ
Օգտակար հանածոյի արդյունահանման նախագծին ներկայացվող նվազագույն պահանջներում կներառվեն փոշենստեցման՝ այդ թվում փոշեճնշիչ սարքավորումների կիրառման պահանջը՝ համապատասխան հաշվարկ հիմնավորումներով որոնց կիրառմամբ հնարավոր կլինի նվազեցնել հանքարդյունաբերության ոլորտում փոշու արտանետման տարածումը։
|
2025-2026 թթ․
|
Շրջակա միջավայրի նախարարություն Քաղաքաշինության կոմիտե
Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարություն
|
Վարչապետի աշխատակազմի տեսչական մարմինների աշխատանքների համակարգման գրասենյակ
Բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմին
Քաղաքաշինության, տեխնիկական, հրդեհային անվտանգության տեսչական մարմին
Երևանի քաղաքապետարան
|
Լրացուցիչ ռեսուրսներ չեն պահանջվում
|
|
4.
|
1․Oդի որակի գնահատման մշտադիտարկման (ինքնահսկման) և վերահսկման ընթացակարգի ներդնում առանձնապես մեծ ծավալով վնասակար նյութեր արտանետող տնտեսվարողների շրջանակներում
2․ Տնտեսավարողների կողմից արտադրական ձեռնարկության տեխնոլոգիական պրոցեսների վերահսկողության համար անշարժ աղբյուրների նմուշառման հարթակի պարտադիր պահանջի ներդրում,
|
1․ «Մթնոլորտային օդի պահպանության արտադրական հսկողության արդյունքների վերաբերյալ տեղեկատվության ներկայացման կարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնելը
Իրավակարգավորման արդյունքում տնտեսվարողները հնարավորություն կունենան մշտադիտարկումներ (ինքնահսկում) իրականացնել արտադրական ձեռնարկության տեխնոլոգիական պրոցեսում և շինհրապարակներում վնասակար նյութերի արտանետումները կառավարելի և վերահսկելի դարձնելու համար, միևնույն ժամանակ տվյալների միաժամանակյա հասանելիություն բնապահպանական նորմերի կատարման նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող տեսչական մարմնի և տեղական ինքնակառավարման մարմինների համար. Արդյունքում՝ հնարավորություն կստեղծվի
ավելի քիչ վարչական ռեսուրս օգտագործելով արդյունավետ և նպատակային վարչական գործիքակազմ կիրառելու:
Վերահսկողությոն իրականացնող մարմինների համար արտանետումների հաշվարկման համար ճշգրիտ չափագրումներ իրականացնելու հնարավորության ստեղծում
|
2025թ․ և շարունակական
|
Շրջակա միջավայրի նախարարություն
|
Վարչապետի աշխատակազմի տեսչական մարմինների աշխատանքների համակարգման գրասենյակ
Առողջապահության նախարարություն
Էկոնոմիկայի նախարարություն
Բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմին
Երևանի քաղաքապետարան
|
Լրացուցիչ ռեսուրսներ չեն պահանջվում
|
|
5․
|
«Ճանապարհային անվտանգության մասին»օրենքում լրացում կատարելու մասին» օրենքի նախագիծ վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնել
|
Ավտոտրանսպորտային միջոցներով շինարարական նյութերի և աղբի տեղափոխման ժամանակ մթնոլորտային օդի պահպանության պահանջների կատարման նկատմամբ հսկողության գործառույթի վերապահում
|
2026թ․
|
Շրջակա միջավայրի նախարարություն
|
Վարչապետի աշխատակազմի տեսչական մարմինների աշխատանքների համակարգման գրասենյակ
Բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմին
Ներքին գործերի նախարարություն
|
Լրացուցիչ ռեսուրսներ չեն պահանջվում
|
|
6.
|
Տնտեսական մեխանիզմների վերանայում ուղղված արտանետումների կարգավորմանը
|
1․ Ավտոտրանսպորտային միջոցներից մթնոլորտային օդ արտանետումների կրճատում
|
2025թ․ և շարունակական
|
Շրջակա միջավայրի նախարարություն
|
Ֆինանսների նախարարություն
Պետական եկամուտների կոմիտե
Էկոնոմիկայի նախարարություն
|
Պետական միջոցներ կամ չարգելված այլ միջոցներ
|
|
|
|
2․ Կանաչ ջեռուցման տարբերակների սուբսիդավորման և խրախուսական ծրագրերի իրականացում՝ փուլային տարբերակով Երևան քաղաքում՝ որպես աղտոտվածության բարձր մակարդակ ունեցող բնակավայր
|
2026թ․ և շարունակական
|
Էկոնոմիկայի նախարարություն
|
Շրջակա միջավայրի նախարարություն
Ֆինանսների նախարարություն
Տեղական ինքնակառավարման մարմին
|
Պետական և չարգելված այլ ֆինանսական միջոցներ
|
|
7.
|
Ավտոտրանսպորտային միջոցների տեխզննման կայանների արդիականացման, ավտոմատացման պահանջի ներդրում
|
Ավտոտրանսպորտային արտանետումների ստուգման գործընթացի կատարելագործում՝ փուլային տարբերակով Երևան քաղաքից
|
2025թ. և շարունակական
|
Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարություն
|
Վարչապետի աշխատակազմի տեսչական մարմինների աշխատանքների համակարգման գրասենյակ
Բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմին
|
Լրացուցիչ ռեսուրսներ չեն պահանջվում
|
|
Իրազեկման, բացատրական աշխատանքներ համայնքներում քաղաքացիների շրջանում
|
8.
|
Միջգերատեսչական համատեղ միջոցառումների իրականացում
|
Համայնքներում քաղաքացիների շրջանակում բացատրական, իրազեկման աշխատանքներ մթնոլորտային օդն աղտոտող վնասակար մարդածին երևույթների և դրանց հետևանքների վերաբերյալ, մասնավորապես՝ խոզանների, չորացած բուսածածկույթի, արտադրական թափոնների, վտանգավոր թափոնների այրման հետևանքների մասին բացատրական աշխատանքներ
|
2025թ. և շարունակական
|
Շրջակա միջավայրի նախարարություն
|
Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարություն
Առողջապահության նախարարություն
Մարզպետերի աշխատակազմ(առողջապահության, գյուղատնտեսության և շրջակա միջավայրի պահպանության վարչություններ)
Բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմին (տարածքային ստորաբաժանումներ)
Տեղական ինքնակառավարման մարմինների
|
Լրացուցիչ ռեսուրսներ չեն պահանջվում
|
|
Վարչական պատասխանատվության միջոցների խստացում
|
|
|
9.
|
Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ օրենսգրքի՝ մթնոլորտային օդի պահպանության պահանջների դրույթների վերանայում
|
1․ Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին» օրենքի նախագիծը վարչապետի աշխատակազմ ներկայացնելը
Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ օրենսգրքի 81.1-ին հոդվածով նախատեսված յուրաքանչյուր իրավախախտման համար նախատեսել առանձին պատասխանատվության միջոցի և սահմանաչափի կիրառում։
|
2025-2026 թթ.
|
Շրջակա միջավայրի նախարարություն
|
Վարչապետի աշխատակազմի տեսչական մարմինների աշխատանքների համակարգման գրասենյակ
Բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմին
|
Լրացուցիչ ռեսուրսներ չեն պահանջվում
|
|
Այլ միջոցառումներ
|
10․
|
Կանաչ տարածքների ավելացում
|
Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության կողմից ցուցված մեկ շնչին բաժին ընկնող կանաչ տարածքների ցուցանիշների ապահովում
|
2025թ․ և շարունակական
|
Տեղական ինքնակառավարման մարմիններ
|
|
Պետական կամ այլ չարգելված ֆինանսական միջոցներ
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|